Emekliye gelince bütçe imkânları sınırlı

Özel haberlerimizi ve günün öne çıkan gelişmelerini kaçırmamak için BirGün’ün WhatsApp kanalını buraya dokunarak hemen takibe alabilirsiniz. Türkiye'de fon vurgunlarıyla bir kesimin milyarlarca liralık kazanç elde etmesi tartışılırken milyonlarca emekçi ve emekli, 2027 yılında ücretlerine ve aylıklarına yapılacak artışları bekliyor. Geçim sıkıntısı giderek ağırlaşan emeklilere yönelik iktidarın iyileştirme vaatleri sürerken açıklanan enflasyon verileri, ocak ayında yapılacak zamların yetersiz kalacağına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda 2027 yılı bütçe görüşmeleri kapsamında dün Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın bütçesi ele alındı. Görüşmeler sırasında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, iş cinayetlerinde yaşamını yitiren emekçilerin fotoğraflarının ve pankartlarının yer aldığı dövizlerle protesto edildi. Komisyonun gündemindeki başlıklardan biri de milyonlarca emeklinin beklediği aylık artışları oldu. AKP'li Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın emekli aylıklarına ilişkin iyileştirme açıklamasının “müjde” olarak duyurulmasının ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da düzenleme yapılacağını söylemişti. Yılmaz, “Bütçedeki imkânlar çerçevesinde emekli aylıklarına iyileştirme yapacağız” ifadelerini kullanmıştı. Açıklama, emeklilerin gelirlerine yönelik düzenlemelerin bütçe olanaklarıyla sınırlı tutulacağını gösterdi. Bakan Işıkhan ise bütçe görüşmelerinde emekli aylıklarına yönelik yeni bir çalışma yürüttüklerini duyurdu. Işıkhan, “Mevcut yasal artışlara ilave iyileştirmeleri de içeren bir çalışma yapıyoruz” dedi. Emekliler arasındaki gelir farklılıklarını dikkate alan bir düzenleme hazırladıklarını belirten Işıkhan, amaçlarının emeklilerin alım gücünü ve yaşam standartlarını yükseltmek olduğunu savundu. Bakan, çalışmanın tamamlanmasının ardından ayrıntıların kamuoyuna açıklanacağını ifade etti. Ancak iktidarın yeni düzenleme vaatlerine karşın emeklilerin gelir kayıplarının nasıl karşılanacağına ilişkin belirsizlik devam ediyor. Emekli aylıklarına ilişkin beklentilerin tartışıldığı gün Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı enflasyon verileri de ocak ayında yapılacak artışlara ilişkin ilk tabloyu ortaya çıkardı. Tüm Emeklilerin Sendikası'nın dört aylık enflasyon verilerini esas alarak yaptığı hesaplamaya göre, SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin aylıklarına yansıyacak geçici artış oranı yüzde 8,28 oldu. Memurlar ile memur emeklileri için hesaplanan artış ise yüzde 6,26 düzeyinde kaldı. Kesin zam oranları kasım ve aralık aylarına ilişkin enflasyon verilerinin açıklanmasıyla belirlenecek. Sendika, mevcut oranların emeklilerin geçmiş yıllarda yaşadığı gelir kayıplarını telafi etmekten uzak olduğunu vurguladı. İktidarın iyileştirme açıklamalarının, emeklilerin giderek ağırlaşan geçim sorunlarına kalıcı bir çözüm sunmadığı belirtildi. Emeklilerin alım gücündeki kayıp, ekim ayına ilişkin geçim verilerinde de kendisini gösterdi. KAMU-AR tarafından yapılan hesaplamaya göre dört kişilik bir ailenin açlık sınırı 39 bin 853 TL'ye yükseldi. En düşük emekli aylığı ise 23 bin 552 TL'de kaldı. Böylece milyonlarca emeklinin aldığı en düşük aylık, dört kişilik bir ailenin yalnızca gıda ihtiyaçlarını karşılamak için gereken tutarın bile altında kaldı. Tüm Emeklilerin Sendikası, emeklilerin yaşadığı yoksulluğun yalnızca aylık enflasyon oranları üzerinden değerlendirilemeyeceğine dikkat çekti. Uzun yıllardır uygulanan ekonomi politikalarının emeklilik sistemindeki sorunları derinleştirdiği vurgulandı. Aylık bağlama oranlarının düşürülmesi, geçmiş dönemlerde oluşan gelir kayıplarının giderilmemesi ve emeklilerin milli gelirden yeterli pay alamaması, sendikanın dikkat çektiği başlıca sorunlar arasında yer aldı. Bu uygulamaların milyonlarca emeklinin yaşam koşullarını giderek ağırlaştırdığı ifade edildi. Emekli aylıklarına yapılacak artışların yalnızca enflasyon oranları üzerinden tartışılmasına tepki gösteren Tüm Emeklilerin Sendikası, emeklilik sistemindeki yapısal sorunların göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtti. Sendika, gelir dağılımındaki adaletsizlik, bütçe kaynaklarının kullanımına ilişkin tercihler ve uygulanan ekonomi politikalarının emeklilerin yoksullaşmasında belirleyici olduğunu savundu. Yaşanan tablonun siyasi sorumluluğunun iktidara ait olduğu vurgulandı. Açıklamada, emekçilerin ve emeklilerin temel ihtiyaçlarını karşılayacak gelire ulaşamadığına dikkat çekilerek “Sefaleti rakamlarla gizleyemezsiniz” denildi.